Ένα μεγάλο πρόβλημα της στασιμότητας στην παραγωγή πετρελαίου το οποίο επηρεάζει ιδιαίτερα τις χώρες του λεγόμενου δυτικού κόσμου (ΕΕ, Ιαπωνία, ΗΠΑ κτλ, οι οποίες βασίζονται κατα κύριο λόγο στις εισαγωγές πετρελαίου για την κατανάλωση τους) είναι το γεγονός ότι αυτό που έχει σημασία δεν είναι η παραγωγή πετρελαίου όσο οι εξαγωγές του. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΙΑ οι εισαγωγές πετρελαίου παγκοσμίως (μέχρι το 2007 που υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία) κυμαίνονταν περίπου στα 44 – 45 million barels/day:

2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008
World 39599,272 41402,927 43543,07 44291,91 44376,63 44461,56 NA

Απο τα στοιχεία αυτά μάλιστα είναι σαφές ότι μετά το 2005 υπήρξε ιδιαίτερα μεγάλη στασιμότητα στις ποσότητες που ήταν διαθέσιμες προς εξαγωγή, σε αντίθεση με τα προηγούμενα έτη κατα τη διάρκεια των οποίων οι εισαγωγές αυξανόταν κατά 1 – 2 million barels/day κάθε χρόνο (2 mb/d για τα έτη 2003 και 2004 και 1 mb/d για το 2005). Η δυσκολία αυτή είναι ο βασικός λόγος για την αναντιστοιχία ζήτησης – διαθέσιμης ποσότητας και τη συνακόλουθη εκτόξευση της τιμής του πετρελαίου την τριετία 2005 με 2008.

Αν τώρα ελέγξουμε τις εξαγωγές πετρελαίου για τους βασικούς παραγωγούς θα διαπιστώσουμε ότι την τετραετία 2004 – 2008 υπάρχει σημαντική μείωση της διαθέσιμης παραγωγής απο πολλούς παραδοσιακούς παραγωγούς, όπως η Νορβηγία, το Μεξικό, η Βενεζουέλα ενώ οι υπόλοιποι διατήρησαν τις εξαγωγές τους περίπου σταθερές. Η Βρετανία ήδη είναι εισαγωγέας πετρελαίου καθώς η εγχώρια κατανάλωση της είναι μεγαλύτερη της παραγωγής της.

Country 2004 2008
Saudi Arabia 8.73 8,03
Russia 6.67 7,017
Norway 2.91 2,338
Iran 2.55 2,342
Venezuela 2.36 1,957
United Arab Emirates 2.33 2,475
Kuwait 2.2 2,288
Nigeria 2.19 2,062
Mexico 1.8 1,361
Algeria 1.68 1,905
Iraq 1.48 1,524
Libya 1.34 1,575
Kazakhstan 1.06 1,204

Πολλές χώρες, ιδιαίτερα οι χώρες του Περσικού Κόλπου παρουσιάζουν πολύ μεγάλη αύξηση πληθυσμού (ή/και οικονομική ανάπτυξη) με αποτέλεσμα οι εγχώριες ανάγκες τους σε πετρέλαιο να αυξάνονται χωρίς να υπάρχει ισόποση τουλάχιστον αύξηση της παραγωγής. Αυτό έχει ώς συνέπεια οι ποσότητες που είναι διαθέσιμες προς εξαγωγή να μειώνονται πολύ ταχύτερα απο ότι η ίδια η παραγωγή πετρελαίου.  Με δεδομένο ότι:

  • Οι χώρες του Κόλπου και η Ρωσία δεν επέτυχαν να αυξήσουν σημαντικά τις εξαγωγές τους την τριετία εκτόξευσης των τιμών του πετρελαίου (κάτι που θα ήταν λογικό να κάνουν προκειμένου να αυξήσουν τα έξοδα τους) ενώ είναι σίγουρο ότι οι εγχώριες ανάγκες τους θα αυξάνουν με υψηλά ποσοστά.
  • ΗΠΑ, Μεξικό, Νορβηγία, Βρετανία βρίσκονται σε φάση πτώσης της παραγωγής τους και οι εξαγωγές τους (όσες έχουν) θα συνεχίσουν να φθίνουν μέχρι να  μηδενιστούν στο τέλος της δεκαετίας. Για την εξισορρόπηση της προσφοράς απαιτείται η προσθήκη ενός giant oil field 5 – 10 δις βαρελιών στην παγκόσμια παραγωγή κάθε χρόνό.
  • Δυνατότητα δεδομένης αύξησης της παραγωγής φαίνεται να υπάρχει μόνο απο το Ιράκ, την Αγκόλα, τη Βραζιλία (ίσως και Καζακστάν, Καναδά) και τυχόν νέα deep water κοιτάσματα (με υψηλό κόστος εξόρυξης).

είναι πολύ πιθανό το σενάριο ότι ακόμα και αν δούμε κάποιας μορφής αύξηση της παραγωγής σε κάποιες χώρες αυτή δε θα μεταφραστεί σε αύξηση των διαθέσιμων ποσοτήτων προς εξαγωγή αλλά απλώς θα ‘αντικαταστήσει’ μείωση της παραγωγής σε ώριμα πεδία ή αύξηση της εγχώριας κατανάλωσης, μονιμοποιώντας την έλλειψη σημαντικών επιπλέον ποσοτήτων υδρογονανθράκων οι οποίες να υποβοηθήσουν την παγκόσμια ανάκαμψη. Παράλληλα, η μεγάλη μείωση των εξαγωγών απο Νορβηγία και η μείωση της παραγωγής στην Μεγάλη Βρετανία συνεπάγεται ότι η ΕΕ θα αναγκαστεί να αυξήσει την εξαγωγή συναλλάγματος προς ξένες χώρες για την εξυπηρέτηση των ενεργειακών της αναγκών, κάτι που σίγουρα θα έχει αρνητικές συνέπειες στην Ευρωπαϊκή οικονομία.

Πολύ ενδιαφέρον είναι το ακόλουθο γράφημα: