Το στατιστικό δελτίο του Ιουλίου του πληροφοριακού συστήματος Εργάνη έλαβε αρκετά μεγάλη δημοσιότητα καθώς επρόκειτο για τα πρώτα στατιστικά στοιχεία για την απασχόληση μετά την επιβολή των capital controls. Καθώς σήμερα δημοσιεύτηκε το ίδιο το δελτίο θα ήθελα να εξετάσω λίγο αναλυτικότερα τα στοιχεία τα οποία περιέχονται σε αυτό, ιδιαίτερα σε αντιπαραβολή με το δελτίο του Ιουλίου 2014.

Ισοζύγιο Προσλήψεων - Αποχωρήσεων Ιούλιος 2015

Το στατιστικό στοιχείο το οποίο κέρδισε το μεγαλύτερο μέρος της προσοχής ήταν βεβαίως το γενικό ισοζύγιο προσλήψεων – αποχωρήσεων. Όπως είναι σαφές, στο φετινό Ιούλιο παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση των αποχωρήσεων κατά 16.650 άτομα και παράλληλη μείωση των προσλήψεων κατά 13.280 άτομα με συνέπεια η συνολική διαφορά σε σχέση με τον Ιούλιο του 2014 να φτάσει τις 30.000 θέσεις εργασίας. Κατά συνέπεια το ισοζύγιο από θετικό κατά 13.000 θέσεις ένα χρόνο πριν έγινε αρνητικό 16.650 θέσεις φέτος.

Το στατιστικό στοιχείο το οποίο φαίνεται να έχει ιδιαίτερη σημασία είναι η διάρθρωση των νέων προσλήψεων ανά είδος σύμβασης εργασίας:

Προσλήψεις αν΄είδος θέσεων Εργασίας Ιούλιος 2015

ιδιαίτερα σε σχέση με ένα χρόνο πριν:

Προσλήψεις αν΄είδος θέσεων Εργασίας Ιούλιος 2014

Είναι σαφές ότι η μεγάλη διαφοροποίηση παρατηρείται στην κατανομή των προσλήψεων ανάμεσα σε πλήρη και εκ περιτροπής απασχόληση με την αναλογία να είναι ουσιαστικά αντιδιαμετρικά αντίθετη από 3:1 υπέρ της πλήρους απασχόλησης το 2014 σε 1:3 το 2015. Επιπλέον, το άθροισμα των αναγγελιών αυτών μειώθηκε από περίπου 100.000 θέσεις το 2014 σε 90.000 φέτος. Βλέπουμε λοιπόν ότι η επιβολή των capital controls είχε σημαντική επίδραση πάνω στη ‘βραχυπρόθεσμη αβεβαιότητα’ των επιχειρήσεων οι οποίες φαίνεται ότι επέλεξαν (προσωρινά;) πιο ευέλικτες μορφές απασχόλησης προκειμένου, κατά μία έννοια, να περάσουν το ρίσκο τους στους εργαζόμενους.

Η αυξημένη αβεβαιότητα είναι εμφανής και στις αυξημένες μετατροπές συμβάσεων εργασίας από πλήρη απασχόληση σε άλλες μορφές εργασίας οι οποίες έφτασαν τις 8.300 περιπτώσεις σε σχέση με 3.300 ένα έτος νωρίτερα:

Μετατροπές Πλήρους απασχόλησης σε άλλες μορφές

Το έλλειμμα των περίπου 10.000 προσλήψεων φαίνεται ότι πιθανότατα εξηγείται από την μείωση των προσλήψεων στο λιανικό εμπόριο (οι οποίες δεν εμφανίζονται καν στο δελτίο του 2015).

Δραστηριότητες Ιούλιος 2015

σε σχέση με το 2014:

Δραστηριότητες Ιούλιος 2014

Παρότι οι αποχωρήσεις είναι αρκετά αυξημένες σε σχέση με το 2014 (κυρίως όμως λόγω οικειοθελών αποχωρήσεων και λήξεων συμβάσεων ορισμένου χρόνου) οι αναγγελίες προσλήψεων στις βασικές κατηγορίες δραστηριοτήτων (εστίαση, καταλύματα, βιομηχανία τροφίμων) δεν παρουσιάζουν ουσιώδη μεταβολή ενώ και το ισοζύγιο της εκπαίδευσης είναι παρόμοιο με ένα χρόνο πριν. Φαίνεται ότι το λιανικό εμπόριο (το οποίο δεν εμφανίζεται φέτος στον πίνακα ΙΧ) αλλά και οι δραστηριότητες πολιτικού μηχανικού (με το προσωρινό πάγωμα των μεγάλων έργων) ήταν οι δραστηριότητες οι οποίες πιθανότατα συνέβαλαν στην μείωση των προσλήψεων.

Το γενικό συμπέρασμα λοιπόν είναι ότι οι τομείς της οικονομίας οι οποίοι βασίζονται στον εξωτερικό τομέα (εστίαση, καταλύματα) ή έχουν ανελαστική σχετικά ζήτηση (βιομηχανία τροφίμων) διατήρησαν τη δυναμική των προσλήψεων που πραγματοποίησαν το 2014 αλλά με πολύ μεγάλη έμφαση σε ευέλικτες μορφές εργασίας προκειμένου να μειώσουν το ρίσκο των capital controls και τυχόν διακοπών στη δραστηριότητα τους. Οι τομείς που βασίζονται στην εσωτερική ζήτηση ή σε σταθερές χρηματοροές από το Ελληνικό δημόσιο (λιανικό εμπόριο και έργα πολιτικού μηχανικού) πιθανότατα ήταν αυτοί που μείωσαν σχετικά άμεσα τη ζήτηση τους για εργαζόμενους.

Τα στοιχεία του Ιουλίου λοιπόν αναδεικνύουν μία περισσότερο ευέλικτη αλλά στάσιμη οικονομική δραστηριότητα με τις επιχειρήσεις να ‘ασφαλίζονται’ έναντι των εξελίξεων μέσω μεταβολής των μορφών εργασίας στις νέες προσλήψεις. Τομείς που βασίζονται στην εσωτερική ζήτηση δείχνουν να υπέστησαν ισχυρή πίεση από την τραπεζική αργία η οποία πίεση μένει να φανεί κατά πόσο μειώθηκε μετά την μαζική έκδοση χρεωστικών καρτών και τη χαλάρωση των περιορισμών στις συναλλαγές ή έχει πάρει περισσότερο μόνιμα χαρακτηριστικά μείωσης της οικονομικής δραστηριότητας.